Loading

Article

صبح ایرانی ، مجله نشاط و سرگرمی

پوستر چیست؟

پوستر نخستین هنر پاپ و نخستین فرم هنری بود که به چیزهای زندگی عادی به شیوه خاص خودش یعنی بی پروایی محض و پیش پا افتادگی محض پرداخت . پوستر هنری برونگراست.در هنگام طراحی یک پوستر باید در مرحله اول موارد استفاده آن مورد نظر قرار گیرد.
امروزه اکثر ارتباطات روزمره وابسته به تبلیغات است ، تبلیغاتی همگانی و موثر در زندگی ، تبلیغاتی برای به جریان افتادن و پیشرفت ارتباطات ، عرصه خدمات و کالاها و ... ، تبلیغاتی برای فراخوانی ، هشدار دادن ، باز داشتن ، تشویق و ترویج کردن ، ... و مؤثرترین ابزار تبلیغاتی که می تواند جوابگوی تمامی این مسائل شود پوستر است ، که در دید همگان عرضه می شود و به دلیل قابلیت و گنجایش موارد بیشتری که در مورد موضوع دارد بیشتر مورد استفاده قرار می گیرد. محل نصب پوستر ، جنس پوستر ، چگونگی انجام مراحل تکنیکی و چاپ پوستر ، وسایل نصبی پوستر و ... از مجموعه عواملی است که در این پژوهش به آنها می پردازیم. 
در اواخر قرن نوزدهم میلادى بر اثر تحولات مصورسازى و پیوند نزدیکى که بین نقاشى و چاپ برقرار شده بود، پدیدهٔ تازه‌اى موسوم به پوستر یا آفیش یا پلاکارد بوجود آمد. پوستر بعنوان نوعى طرح گرافیکى به مقولهٔ نمایش و تبلیغ تعلق دارد که در آن باید تصویر و کلمات به شکل مختصر، مرتبط با یک مفهوم واحد و به یادماندنى باشند.
پیش از چاپ سنگی، پوسترها مانند کتاب به روش چاپ برجسته و با جوهر مشکى و گاه با قالب‌هاى چوبى چاپ مى‌شدند. با گذشت چندین دهه از تاریخ ظهور عکاسی، این امکان وجود نداشت که عکس را در ابعاد بزرگ و با شمار انبوه تکثیر کنند. در این دوره معمولاً نقاشان طر‌ح‌هاى پوستر را نقاشى مى‌کردند. تصویر بصورت دستى بر سطح مستویى لوح چاپ منتقل مى‌شد. این روش تا بعد از جنگ دوم جهانى هم رواج داشت. پوستر يك رسانه و ابزار براي اطلاع‌رساني است. طبق تعريفي كه در ديكشنري‌ها آمده ، پوستر يك صفحه‌ايست كه بر روي ديوار نصب مي‌شود ، ماموريتي براي اطلاع‌رساني دارد ، آگاهي مي‌دهد و مطلبي را مي‌رساند. در اواخر قرن نوزدهم و اوايل قرن بيستم نيازهاي اجتماعي و فرهنگي ايجاب مي‌كرد كه يك چنين ابزاري بوجود بيايد. در نتيجه مي‌توانيم بگوييم پوستر ، بدنبال رفع نيازهاي جامعه به مدد كار تبادل اطلاعات در سطح جامعه آمد. اگر تاريخ را نگاه كنيم ، مي‌بينيم كه درفاصله جنگ اول و دوم جهاني ، نقش پوستر در تبليغات جنگ خيلي شاخص و قابل تامل است. در آلمان ، در تبليغات سياسي كه منجر به روي كار َآمدن نازي‌ها شد ، نقش پوستر انكار كردني نيست. زمان جنگ هم غير از رسانه‌هاي ديگر مثل راديو ، پوستر در تهيج و تشويق مردم نقش مهمي داشت و اطلاع‌رساني خيلي موثري در مسائل مربوط به جنگ داشت. در كتاب‌هاي تاريخ پوستر هم مي‌بينيد كه اين رسانه در زمان جنگ چه ابزار قدرتمندي بوده است. بعد از جنگ هم نقش پوستر در بخش‌هاي سازندگي و اقتصادي و . . . ديده مي‌شود و مي‌بينيم كه در تبليغات تجاري و فرهنگي جايگاه مشخصي پيدا مي‌كند. پوستر خبر مي‌دهد ، آگاه مي‌كند ، كالا را مي‌فروشد ، مردم را به شركت در مسائل اجتماعي ترغيب مي‌كند و مطالب ديگر.
اولین انگیزشی که پوسترها را به عنوان یک اثر معرفی کرده در سال 1870 صورت گرفت . در سال 1886 جونر کرت (1933-1836 ) پوسترهایی را در چاپخانه خود در پاریس عرضه کرد که برای رنگ گذاری در آنها از تکنیک چاپ سنگی سود می برد.
در سال 1869 زمانیکه اولین پوستر های کرت ظاهر شدند در آن کارهای کوچک تبلیغاتی نمونه های جدید و تازه ای از طرح نمود پیدا کردند و پس از آن به صورت اساس تکنیک های پوستر در آمدند.
این مسئله دلیل شد تا کرت اولین نامی باشد که در دنیای پوستر بر زبان می آمد . این بدان معنی نیست که طرحهای وی در زمره کارهای استاد کاران هنر قرار گیرد ولی با این وجود بیش از هزاران پوستر از کارهای او از جمله کارهای با شکوه هنری به حساب می آیند و برای بازنگری کارهای بزرگ دیواری اش نصب در کنار خیابانها را ارجع می دانست . موفقیت مواد و مصالح در نشان دادن هنرهای ظریف و زیبا به وسیله پوسترها ، خیابانها را به عنوان یک نمایشگاه هنری به مردم شناساند.
پوسترهای کرت دو چیز را به ارمغان آوردند یکی تکنیک های سنتی و دیگری تقدیر از هنر بر روی دیوارهای بزرگ . ولی عنصر اصلی و اساسی در کارهایش همان مردمی بودنشان است . از جمله برنامه های جاری در انگلستان و فرانسه سالیان متمادی استفاده از طرح به منظور زنده و پر جلوه شدن سیرکها و فضاهایی مانند آن بود . حالاتی که در پوسترهای کرت وجود داشت مثل شفافیت ، و روان بودن و فرار بودن ، شاید از بال پروانه هایی که در هنگام کار نزد خود نگه می داشت الهام گرفته باشد . ته رنگهایی که به صورت لایه های حساس با کمترین خرده گیری رنگی به صورتی بسیار عالی در صفحه جای می گرفتند تأثیراتی را پدید آوردند که محصولات فرهنگی را به صورتی کاملا سنجیده ارائه می کرد. تأثیرات رشد یافته کرت بر روی هنرمندان جوانتر در پوسترها به صورت اختصار در ساختار و سادگی و صراحت بیان در آمد. کارهای او همواره در مراحل اولیه مسیری که در آنها قرار گرفته بودند باقی می ماندند . یک موضوع تزئینی در زندگی اجتماع تنها در جایی وجود داشت که پوستر ها ظاهر می شدند.
عناصر کاریکاتوری غیر واقعی و هجو آمیز ، شکلهای تخت و خطوط تزئینی تماما توسط لوترک در پوسترهایش مستعمل بود . همچنین طرح سیلوئت ( یکدست سیاه و سفید ) در کنار هم نیز بر خلاف نقاشیها و طرحهای دیگرش به کار می رفت . به طوری که این تکنیک ساده نگاری توسط بسیاری از نقاشان در اوایل قرن بیستم مرسوم شد.
در هر صورت پوسترهای لوترک به صورتی بسیار گسترده نشانگر موفقیتهای کرت بودند . آنها زمانی که فقط به صورت فرم نمایش داده می شدند هنر گذشته را تداعی می کردند.
چنین به نظر می رسید که لوترک عناصر سنتی کارهای کرت را حذف کرده و خلا آنها را با نقشهای قابل تکرار و به صورتی اغراق آمیز پر می کرد . طرحهای او پوستر را از چهار چوبهای سنتی نقاشی و تصویر سازی کتاب فراتر می برد.
دیگر هنرمندی که پوسترهایش سیر تحولاتی را از ناتورالیسم به داستان گرایی یا روزنامه نگاری توصیفی ایجاد کرد ، توفیل الکساندر ستنیلن سوییسی بود که مسافرت او به پاریس با به دنیا آمدن پیکاسو مصادف شد . ستنیلن و لوترک در پی اکتشاف سیر هنرهای بصری بودند . برخی از پوسترهای ستنیلن موضوعات اجتماعی را هدف قرار می دادند.
درست است كه الان با آمدن رسانه‌هاي جديد ، محدوده فعاليت پوستر كمتر شده ، اما اگر تخصصي‌تر به قضيه نگاه كنيم ، مي‌بينيم كه جايگاه پوستر خاص‌تر شده است ، نه اينكه بگوييم كاملا محدود شده است. يعني يك جايگاهي دارد كه رسانه‌هاي ديگري با آن شرايط نمي‌توانند اين كار را انجام بدهند. بنابراين پوستر يكي از حلقه‌هاي بهم پيوسته رسانه‌هاست. اين حلقه‌ها تعدادشان اضافه شده ، براي اينكه گردش اطلاعات با سهولت انجام شود. بنابراين مي‌توانيم با تعاريف خاص جايگاه پوستر را دريك برنامه‌ريزي كلان مشخص كنيم. من اعتقاد ندارم محدود شده بلكه جايش كمي تنگ شده است. اما توانسته زبان خودش را رساتر كند و كيفيت بيان تصويريش را كاملا متفاوت كند ، آنهم در جايي كه رسانه‌هاي ديگر نمي‌توانند حضور داشته باشند.پوستر لاين خودش را پيدا كرده و جايگاه خاص خودش را دارد. به نظر من نه تنها ارزش و اعتبار خودش را حفظ كرده ، بلكه اهميتش هم بيشتر شده است. به اين دليل كه حالا بايد با دقت بيشتري طراحي شود. در رسانه‌هاي ديگر يك خلايي وجود دارد كه پوستر مي‌تواند آن را پر كند
وقتي صحبت مسائل فرهنگي مي‌شود ، مسلما عناصري كه در تشكيل پوستر ، هم نوشتاري و هم تصويري ، مشاركت دارند ابزاري هستند براي ارسال پيام ، كه اين البته با يك پوستر تجاري متفاوت خواهد بود. ظرف يكي است ، اما آنچه كه در داخل اين ظرف مي‌ريزيم ، تفاوت را ايجاد خواهد كرد. اين بستگي به موضوع دارد و موضوع تعيين مي‌كند كه چه لحني بايد داشته باشيم ، شرايط رنگي چگونه است و . . . من فكر مي‌كنم در پوستر فرهنگي بيشتر درگير عمق مي‌شويم و اين عمق ، نقش اساسي در اركان يك پوستر فرهنگي به عهده دارد و پيدا كردن عمق ، كار را مشكل‌تر خواهد كرد. بنابراين به نظر من تفاوت در محتواست كه شرايطش را هم بايد با ابزار خاص خودش به كار ببريم.
منظور من عمق معناست. البته نمي‌توانيم بگوييم كه در پيام‌هاي تجاري نياز به عمق معنا نداريم ، اما در بخش فرهنگي به هر حال درگير موضوعاتي مي‌شويم كه ناچاريم عمقي‌تر فكر كنيم. فرض كنيد پوستر تاتر ، طراحي‌اش پيچيده‌تر است از يك پوستري كه براي يك كالاي تجاري طراحي مي‌كنيد. آنجا مجبوريد كه مطالعه دقيق‌تر و عميق‌تري راجع به مسائل انجام دهيد و در بخش تجاري ، نوع مطالب عوض مي‌شود و شرايطش به گونه‌اي ديگر است كه من فكر مي‌كنم در بخش فرهنگي مشكل‌تر است.يعني در پوستر فرهنگي ارتباط با مخاطب ديرتر برقرار مي‌شود ، چرا كه مخاطب بايد به آن عمق برسد. بله ، ممكن است كه در پوستر با زبان استعاره صحبت كنيم ، يا با ابهام و اشاره صحبت كنيم. براي اينكه مي‌خواهيم به ابعاد ديگري در معنا برسيم.
نظری به هنر پوستر در ایران:
آن سیری را که هنر پوستر در غرب طی کرد تا اشکال مختلف خود را در زمینه های تجاری ، سیاسی ، فرهنگی و غیره بدست آورد ، در ایران نمی بینیم . زیرا همانطور که چاپ و مطبوعات تقریبا یکباره در ایران رواج یافت ، بهمان گونه نیز اشکال مختلف پوستر بی آنکه سیر تکوینی خاصی را پیموده باشند ، ظاهر شدند و برای مقاصد مختلف مورد استفاده قرار گرفتند.
اگر بخواهیم سابفه ای برای پوستر چاپی در ایران بیابیم ، بایستی در اینجا هم به آگهی های همگانی اشاره کنیم . منظور اطلاعیه های چاپی دولتی و غیر دولتی است که در معابر و مجامع عمومی نصب می شد ، و پیامی را در معرض دید عموم قرار داد:
مثل اطلاعیه های مربوط به نظام وظیفه و غیره . این نوع آگهی ها غالبا عاری از عناصر بصری جالب بودند ، و صرفا مطالب مفصلی را با حروف یکنواخت ارائه می دادند . نخستین پوسترهای مصور هم از لحاظ هنری ارزش چندانی نداشتند . بعلاوه محدودیت فن چاپ در آن زمان بر رشد پوستر سازی تأثیر منفی می گذارد.
در اوایل پوسترهای سیاسی و فرهنگی عمدتا از جانب دستگاه های دولتی چاپ و منتشر می شد و غالبا جنبه رسمی و تبلیغاتی آنها بر جنبه هنریشان رحجان داشت . در آن زمان هنوز پوستر سازان حرفه ای بوجود نیامده بودند و نقاشان در جنب کار خود به طراحی پوستر نیز می پرداختند . از این رو در پوستر ها گرایشهای « نقاشانه » بسیار مشهود بود و تدریجا از میان همین نقاشان ، کسانی به سوی هنر گرافیک جلب شدند ، که مرزهای بین هنر نقاشی و گرافیک را شناختند ، و ویژگیهای هنر پوستر را دریافتند.
کوشش های اینان و فارغ التحصیلان جدید مدارس هنری داخلی و خارجی بود که قلمروی هنر پوستر در ایران را وسیعتر کرد و به آن تنوع بخشید . از سوی دیگر توسعه تبلیغات برای کالاها و موسسات تولیدی و خدماتی و غیره ، موجب رواج پوسترهای تجاری گردید . به موازات پوسترهای تجاری ، پوسترهای جلب سیاحان و پوسترهای فرهنگی و هنری نیز باب شد.
اکنون تنها دستگاه های دولتی نبودند که به پوسترهای سفارش کار می دادند ، بلکه موسسات خصوصی نیز ضمن آشنا شدن با کار کرد اجتماعی این هنر آنرا برای مقاصد بازاریابی و تبلیغات به کار می گرفتند . بدین منوال پوستر سازی گسترش می یافت اما پوستر ساز ناچار بود قیود بسیاری را نه فقط از لحاظ ممنوعیت های سیاسی ، بلکه از لحاظ سلیقه مشتریان بپذیرد.
به طور کلی در رژیم گذشته مانند سایر هنرها ، هنر پوستر نیز نتوانست واقعا در جهت اعتلای فرهنگی جامعه و ارتقاء سطح آگاهی مردم خدمت کند . زیرا بخش عمده نیازهایی که پوستر می بایستی به آنها پاسخ گوید نیازهای ناشی از اشاعه مصرف کنندگی اقتصادی و فرهنگی بود.
این امر از یک و به نفوذ شکل و محتوای هنر پوستر غرب ایران دامن می زد ، و از سوی دیگر مردم را به انحراف اندیشه و ذوق می کشاند . اما با اینهمه ، ما به نمونه های حالبی از هنر پوستر ایرانی در سالهای گذشته برخورد می کنیم.
این نمونه ها غالبا درحوزه پوسترهای فرهنگی قرار می گیرند و مربوط به فیلمها ، نمایشها ، کتابها و غیره هستند . توفیق هنری این پوسترها بیشتر از آن رو است که هنرمند پوستر ساز ، فارغ از تحمیل نظریات سفارش دهنده ، می تواند فکر و سلیقه و فن خود را بهتر ارائه دهد.
در جریان انقلاب اسلامی و پس از آن پوستر به ناگهان قیدهای گذشته را شکست ، و در ابعاد بی سابقه ای ، خود را درجامعه مطرح کرد.
در این سالها به مناسبت های مختلف ، دیوارهای شهرها از پوسترهای متنوع پوشیده می شوند و با خود پیامهای مذهبی و سیاسی و فرهنگی را می گسترانند.
خصلت همه گیر شدن پوستر ، طبیعتا ملازم با رشد جنبه های هنری آن نیست . از این روست که درمیان بی شمار پوسترهای امروزی ، نمونه های ارزنده هنری هنوز اندک هستند . سازندگان این پوسترها دستاوردهای فنی و هنری سالهای گذشته را به نحو شایسته ای به خدمت گرفته اند تا محتوای جامعه امروز را بیان کند . ویژگیهای یک پوستر متناسب:
با توجه به پیشرفت روز افزون و سریع ارتباطات که از نزدیکی کشورها و لزوم پیوستگی و تازگی اطلاعات بوجود می آید .
برای درست کردن یک پوستر از لحاظ گرافیکی به 3 نکته باید توجه کرد:
1- سرعت انتقال پیام.
2- کیفیت انتقال پیام.
3- در برداشتن فرهنگ و هویت ملی و انسانی پیام.
امروزه بشر به دنبال زبان بین المللی برای ارتباط بین انسان ها می باشد . اگر این خصوصیات توسط ابزار مناسب گرافیک به کار گرفته شود دارای نتایج مثبت و درخشانی خواهد بود . پوستر یکی از هنرهای تجسمی است . باز هم از مسائل گرافیکی که در هنر پوستر باید درنظر گرفته شود درک صحیحی آن توسط بی سواد یا کم سواد ، که در طراحی آن باید در نظر گرفته شود . و یا دارای قدرت جذب باشد و از نظر روانی متناسب با موضوع باشد تأثیر روانی رنگ و نوشته به درستی در آن رعایت شود.
در واقع می توان گفت که پوستر یا آفیش یا پلاکات یک تصویر مفهومی است . امروزه پوسترهای مصور با بهره گیری از حروف شروع طراحی و نقاشی و عکاسی به منزله نمونه های کامل پیشرفته ازهنر گرافیک نوین شناخته می شوند . می توان گفت هنر پوستر سازی شاخه هایی از هنر گرافیک است ولی با سایر رشته های هنرهای تجسمی نیز پیوند متقابل دارد . این پوسترها به تنهایی می توانند نیازمندیهای شخصی خود را رفع کنند و از اتلاف وقت خویش به اندازه جلوگیری نمایند.
باید میدان دید و زاویه ای پوستر در آن مکان نصب می شود با دید انسان و زاویه حرکت او متناسب باشد و باید این را نیز توجه داشت در مناطقی که این پوسترها نصب می شوند اگر متناسب نباشد کمتر دیده می شوند که این به عوامل زیر بستگی دارد:
1- آیا نوشته ها یا تصاویر با زاویه تند در یک مسیر هستند ؟
2- آیا نوشته ها یا تصاویر خارج از دید معمولی قرار دارند ؟
3- آیا فاصله دید انسان نسبت به پوستر متناسب است ؟
4- اگر پوستر در جایی قرار دارد که توسط کسی که سوار بر وسیله نقلیه است و یا کسی که در پیاده رو است ، دیده می شود.
مهمترین عاملی که در طراحی پوستر باید در نظر گرفته شود این است که بیننده با یک نگاه موضوعی را درک کرده مثلا اگر در مورد نمایشگاه کتاب است باید پیام را سریع دریافت کند و در ذهن خود حک کند.
نکته قابل توجه این است که قبل از طراحی پوستر باید بدانیم رنگ نوشته و عکس در این پوستر باید چگونه باشد ویژگی آن موضوع را هنگام طراحی مد نظر داشته باشیم و متناسب با نوع موضوع آن را طراحی کنیم.
برای اتود زدن در مورد طراحی پوستر طراح ابتدا باید بداند که برای چه موضوعی پوستر را می خواهد سپس دیده های خود را بر روی کاغذ ثبت می کند . ایده هر چقدر هم ساده و ابتدایی باشد طراح را برای اجرای نهایی هدایت می کند . موضوعی که می خواهد مورد طراحی قرار بگیرد باید بررسی شود . مثلا برای پوستر نمایشگاه کتاب باید چه عکسی ( در صورت استفاده از عکس ) چه فونتی برای نوشتن ، چه خطی و .... بکار برده شود. 

افزودن دیدگاه جدید

عضویت درخبرنامه

با عضویت در خبرنامه شما از بروزرسانی محصولات ، خدمات ، اخبار و غیره مطلع خواهید شد

جدیدترین مطالب

5 ماه 4 روز قبل

وقتیکه گوگل در فوریه ی سال گذشته پروژه ی AMP یا صفحات موبایلی پرشتاب رو کلید زد، سر و صدای وب مسترها بلند شد که آیا به این...